Πλάτων και Αριστοτέλης (και Ακινάτης, Δικαιοσύνη)

Πλάτων, Αριστοτέλης

Στα ευρωπαϊκά πανεπιστήμια σημειώνεται παραδοσιακά εδώ και εκατοντάδες χρόνια προτίμηση για τον Αριστοτέλη , ο οποίος έχει εμπεδώσει μερικές επιστήμες.
Ξεχνούν όμως , ότι ο Αριστοτέλης ήταν στην ιστορία της ανθρωπότητας ο πρώτος Φιλόσοφος-Επιστήμων, ο οποίος έχει δημιουργήσει μίαν διακλαδική ομάδα ερευνητών (  εκπρόσωποι των φυσικών, των κοινωνικών , νομικών, φιλοσοφικών και άλλων κλάδων) . Σχεδόν όλα τα ερευνητικά αποτελέσματα έχουν δημοσιευθεί ως έργα του Αριστοτέλη.

Ο Πλάτων ήταν ο μόνος αρχαίος Ελληνας Φιλόσοφος, τον οποίο “παραδέχθηκαν” οι Γερμανοί Εθνικοσοσιαλιστές. Τον θεωρούσαν ως παράδειγμα διοίκησης ενός κράτους , δηλαδή τον θεωρούσαν , σε ό,τι αφορά τον ΟΛΟΚΛΗΡΩΤΙΣΜΟ, ως θεωρητικό προπάτορα.
Εχω ήδη προ 35 ετών διαπιστώσει, ότι μεταξύ του Πλάτωνα και του Κονφούκιου υπάρχουν ομοιότητες αντιλήψεων !

Καθημερινή (3.1.16)

—————————————–

Κοινωνικές τάξεις και αρετές σύμφωνα με τον Πλάτωνα (Πολιτεία)

1.Τάξη των αρχόντων (σοφία).
2.Τάξη των φυλάκων (ανδρεία)
3.Τάξη των εργαζομένων (σωφροσύνη και υποταγή).
Οι εργαζόμενοι είναι υποχρεωμένοι να συντηρούν τους άρχοντες και τους φύλακες.
Οι δούλοι δεν ανήκαν σε καμία κοινωνική τάξη.

Το ινδουϊστικό σύστημα των καστών (Rig Veda, χίλια έτη προ του Πλάτωνα)

1. Brahmanas : σοφοί, ιερατείο
2. Kshatriyas : μαχητές, ηγεμόνες, ανώτεροι υπάλληλοι
3.Vaishyas : έμποροι, γεωκτήμονες
4. Shudras : χειροτέχνες, μεροκαματιάρηδες.

Οι 3. και οι 4. είναι υποχρεωμένοι να συντηρούν τους 1. και 2.
Οι Parias δεν ανήκαν σε καμία κοινωνική τάξη.

Εγείρεται το εύλογο ερώτημα : Ποια είναι η σχέση μεταξύ των τάξεων του Πλάτωνα και των καστών του Ινδουϊσμού ;

Καθημερινή (2.2.17)

—  ———————–

Πλάτων και Αριστοτέλης
Ποιός από τους δύο είναι πιό σπουδαίος ;

Κατά τη γνώμη μου είναι ο Αριστοτέλης ο μεγαλύτερος Φιλόσοφος της ανθρωπότητας μεν , αλλά ήταν ο πρώτος που είχε ιδρύσει μία διακλαδική ομάδα ερευνητών και πέραν τούτου όλα τα αποτελέσματα των ερευνών έγιναν γνωστά ως έργα του Αριστοτέλη.

Σε πάρα πολά πανεπιστημιακά εγχειρίδια σε διαφορετικές επιστήμες αναφέρεται ήδη στις πρώτες σελίδες ο Αριστοτέλης, ενώ ο Πλάτων έχει, όπως φαίνεται, ξεχασθεί.

Αλλοι πάλι αναφέρουν τον Πλάτωνα ως τον μεγαλύτερο Φιλόσοφο.

Οι υλιστές φιλόσοφοι πάλι αναγνωρίζουν πρωτίστως τον Δημόκριτο σύμφωνα με τα σημερινά κριτήρια ως τον πιό επιστημονικό φιλόσοφο και απορρίπτουν τον Πλάτωνα.

Οι μεγαλύτεροι θαυμαστές του Πλάτωνα ήταν οι Γερμανοί εθνικοσοσιαλιστές, γιατί τους άρεσε η απόρριψη της Δημοκρατίας και της ατομικής ελευθερίας εκ μέρους του Πλάτωνα καθώς και η τάση του σε ολοκληρωτισμό.

Αλλά το πιό σημαντικό έγκειται στο γεγονός, ότι πρόκειται για ΕΛΛΗΝΕΣ.

Η σωτηρία θα βρεθεί μέσω του συνεπούς εξευρωπαϊσμού, εξορθολογισμού και εκσυγχρονισμού όλης της παιδείας , της κοινωνίας και του κράτους.

Ολά αυτά στηρίζονται στον ΕΥΡΩΠΑΙΚΟ ΔΙΑΦΩΤΙΣΜΟ, ο οποίος εμπεριέχει και το ΑΡΧΑΙΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΠΝΕΥΜΑ, το οποίο δυστυχώς έχει εγκαταλείψει ήδη προ δύο χιλιάδων ετών την Ελλάδα και έφυγε εσαεί για την Ευρώπη (Στέλιος Ράμφος).

Καθημερινή (17.1.16)

————————————

Πλάτων, εμπεδωτής του ολοκληρωτισμού

Ηδη έχω αποδείξει  στην Καθημερινή σε ένα
ειδικό σχόλιο, ότι μεταξύ του κατά πολύ
προηγηθέντος ινδουιστικού συστήματος
περί των καστών και του πλατωνικού
κοινωνικοπολιτικού συστήματος υφίστανται
μεγάλες ομοιότητες σε όρους, ιεράρχηση
κλπ. Ο Πλάτων ήταν στην Ευρώπη ,
όπως και ο Κονφούκιος στην Απω Ανατολή,
ο εμπεδωτής της ολοκληρωτικής σκέψης
και του ολοκληρωτικού συστήματος.
Πέραν τούτου ήταν μεγάλος αντίπαλος
της δημοκρατίας και της ελευθερίας
καθώς και εκπρόσωπος του δουλοκτητικού
συστήματος.

Ο Πλάτων ήταν ο μόνος
Ελληνας Φιλόσοφος,τον οποίο έχουν λόγω
του ολοκληρωτισμού του παραδεχθεί οι
Γερμανοί εθνικοσοσιαλιστές.

Αυτό όμως δεν μειώνει τον ρόλο του στην
παγκόσμια Φιλοσοφία. Σε σύγκριση με
αυτόν είναι όμως ο πρώην μαθητής του Αριστοτέλης διεθνώς πιό γνωστός ,πιό σημαντικός και μεισχυρότερη φιλοσοφική ακτινοβολία.

Καθημερινή (17.10.15)

—–

Αντιπαράθεση με Χρήστο Γιανναρά ( άρθρο « Η ολιγάρκεια αποκλείει τις λύσεις» στην Καθημερινή , 16.2.14 )

Από τα γραφόμενα του κ. Γιανναρά απορρέει το συμπέρασμα, ότι αυτός έχει επηρεασθεί στην σκέψη και στην βασική προσέγγιση σε θεωρητικά καθώς και σε πολιτικά ζητήματα από τον μεγάλο φιλόσοφο και σημαντικότατο εκπρόσωπο του αρχαίου ελληνικού ιδεαλισμού και αντιπάλου του δημοκρατικού συστήματος και των ελυθεριών των πολιτών Πλάτωνα, ίσως γιατί εθύς εξ αρχής η Ορθοδοξία έχει παραλάβει καθοριστικά θεωρήματα του Πλάτωνα πρωτίστως για να εμπλουτίσει και να δικαιολογήσει φιλοσοφικά το χριστιανικό δόγμα. Θα ήταν τελείως ακατανόητο, εάν εστίαζε η Ορθοδοξία την θεολογία της στον υλιστή Δημόκριτο, στον κοινωνιολόγο και εμπεδωτή της θεωρίας του συμφέροντος Επίκουρο
ή στον ανθρωποκεντριστή Πρωταγόρα.

Δεν είναι επιδίωξη του παρόντος σχόλιου να κάνουμε εμθριθείς μελέτες περί της αρχαίας ελληνικής φιλοσοφίας, αλλά να αναφέρουμε σε στενή σχέση με το θέμα του άρθρου μόνον μερικά ουσιώδη στοιχεία της φιλοσοφικής και μεθοδικής σκέψης των δύο κορυφαίων φιλοσόφων.

Πλάτων

α ) Ιδεαλισμός, εξωπραγματικότητα και ενασχόληση με τις μεγάλες και αιώνιες ουτοπίες.

β ) Εξεύρεση του αιώνιου, τέλειου και απόλυτου, δηλαδή του ανέφικτου ( ο Παρμενίδης επίσης : ο κόσμος των ιδεών είναι άφθαρτος και τέλειος). Συγκεκριμένα πρόκειται κυρίως για την απόλυτη αλήθεια,την απόλυτη δικαιοσύνη σύμφωνα με την άποψή του ( δίκαιο είναι ό,τι εμπεριέχει ο νόμος, την ίδια άποψη έχει διατυπώσει και ο μεγάλος κινέζος θεωρητικός αλλά και άκρως ρεαλιστής Κονφούκιος) και την την απόλυτη αρετή (ηθική ).

γ ) Στην πολιτεία του (κράτος) είναι οι φιλόσοφοι (άριστοι , επαίοντες) οι κυβερνήτες και οι άλλοι (φρουροί/στρατιώτες, δημιουργοί ) θα υπακούουν σε αυτούς). Το διοικητικό του σύστημα αναδεικνύει ομοιότητες με το ινδουιστικό ( Brahman, Ksatrya etc.).

Αριστοτέλης

Εχουμε διαπιστώσει προ πολλών ετών και εφαρμόζουμε συστηματικά στα επιστημονικά συγγράμματα την βασική του μέθοδο.

α ) Κατ αρχάς θέαση της πραγματικότητας (φύση, κοινωνία, πόλις, νόμοι).

β ) Μελέτη των συγγραμμάτων άλλων ειδικών περί της πολυποίκιλης πραγματικότητας.

γ ) Συμπεράσματα επί τη βάσει της λογικής, στην οποία σε γενικές γραμμές ανήκει και η «Αρχή της μεσότητος» (διεθνής terminus technicuς), «…μέσον τε και άριστον, όπερ εστί της αρετής»( 1106b) και «Οτι δεί το μέσον αιρείσθαι και μή την υπερβολήν μηδέ τήν έλλειψιν, τό δέ μέσον εστίν ώς ό λόγος ό ορθός λέγει» Αριστοτέλη (Ηθ. Νικομ. 1138b, 18-20), (γνωστή επίσης σαν «χρυσή τομή ( μετάφραση από το λατινικό „aurea mediocritas», αλλά αυτό στηρίζεται στην «Αρχή της μεσότητος» του Αριστοτέλη).

Στο σύγγραμμά του «Πολιτική» εφαρμόζει αυτήν την αρχή στην πολιτική ζωή : Οχι τα άκρα ολιγαρχία και τυραννίς, αλλά δημοκρατία ως το μέσον. Η ουσία της «χρυσής τομής» έγκειται πρωτίστως στην απόρριψη και αποφυγή των υπερβολών, κάτι που είναι σύμφωνα με τον Αριστοτέλη μία αρετή και εκτός τούτου ανταποκρίνεται πλήρως στον «ΟΡΘΟΝ ΛΟΓΟΝ». Τον ξανακάλυψε η Ευρώπη ύστερα από περίπου δύο χιλιάδες χρόνια (ius rationis) !

Εφαρμόζοντας τις αναφερθείσες καθοριστικές σκέψεις των δύο γιγάντων της παγκόσμιας φιλοσοφίας επί μερικών συγκεκριμένων προβλημάτων στα άρθρα του κ. Γιανναρά διαπιστώνουμε τα εξείς :

α ) Η μεθοδική και μεθοδολογική πτυχή της προσέγγισης του κ, Γιανναρά είναι μάλλον πλατωνική, ουτοπική και εκτός τούτου μή πειστική. Ο βασικός πυλώνας της είναι η υπερβολή , η αποία αντιτίθεται στις αρχές της λογικής σκέψης , στο „common sense“ („κοινός νους») καθώς και στους αιώνιες νομοτελειακούς κανόνες της μητέρας φύσεως. Η υπερβολή αποτελεί par excellence μίαν Υβριν, η οποία επιφέρει την Νέμεσιν.

Προτιμούμε την διεθνώς αναγνωρισμένη ρεαλιστική μεθοδολογία του Αριστοτέλη, ιδιαιτέρως την «Αρχή της μεσότητος» η οποία εκφράζει λογικότητα , φυσικότητα και από πρακτική άποψη κανονικότητα. Αυτή η εκπληκτική ανακάλυψη του Αριστοτέλη μπορεί να συμβάλλει στην επίλυση ιδιαιτέρως κοινωνικοπολιτικών προβλημάτων.
Δεν είναι λοιπόν λογικά σωστό, να διατυπώσουμε την ακραία αντίληψη „homo homini lupus“ (Plautus, «ο άνθρωπος είναι για τον άνθρωπο λύκος») ή ακριβώς το αντίθετο «homo res sacra homini“(Seneca, . «ο άνθρωπος είναι για τον άνθρωπο άγιος»). Ούτε το ένα , ούτε το άλλο είναι με τόσο απόλυτο νόημα σωστό. Στην αντικειμενική αλήθεια και όχι σε αστερισμούς αορίστων ιδεών είναι το μέσον ποιό κανονικό και σωστό.

Το ίδιο ισχύει και για τους πολιτικούς : Δεν είναι όλοι ανίκανοι, σπιθαμιαίοι, διεφθαρμένοι και καθάρματα, ούτε είναι όλοι προσωποποίηση της ευφυϊας, της εργατικότητας και της διοικητικής ικανότητας. Εδώ πρέπει από το ένα μέρος να εφαρμόσουμε τον μεθοδολογικό κανόνα της διαφοροποίησης και από το άλλο μέρος να εξεύρουμε τον κανονικό και κατάλληλο πολιτικό, ο οποίος ούτε μπορεί, ούτε είναι ανάγκη να ανήκει στους «αρίστους».

β ) Ο άριστος άνήρ πολιτικός είναι μία ποιητική εξιδανίκευση του ικανού και ΚΑΤΑΛΛΗΛΟΥ ατόμου για την εξεύρεση και ειδικά για την επίλυση υπαρχόντων κοινωνικοπολιτικών προβλημάτων. Εδώ πρόκειται για πολιτικό με βούληση, δυναμικότητα και διοικητικές ικανότητες και όχι για έναν φιλόσοφο, ο οποίος μπορεί το πολύ να συμβουλεύσει κατάλληλα τον υπέυθυνο πολιτικό, όπως π.χ. επιτυχέστατα ο Αναξαγόρας τον μεγαλύτερον πολιτικόν άνδρα της αρχαιότητας Περικλή. Οποιος είχε την ευκαιρία να επεξεργασθεί εξειδικευμένες γνωματεύσεις για πολιτικούς κλπ., ξέρει ότι υφίσταται μία μεγάλη διαφορά μεταξύ του επιστήμονα και του πολιτικού.

Εν ολίγοις, η επανειλλημμένα διατυπωθείσα
άποψη του κ. Γιανναρά περί της ανάληψης του κυβερνείν μίας χώρας από τους αρίστους, είναι εξιδανικευμένη, εξωπραγματική και εσφαλμένη. Αρκεί να έχει ο πολιτικός τις κατάλληλες και απαραίτητες προϋποθέσεις για μίαν επιτυχή σταδιοδρομία αυτονοήτως στο «συμφέρον του συνόλου ( Δημόκριτος ) και για το «κοινόν καλόν « ( Αριστοτέλης ).

γ ) Η άκρως αρνητική αντίληψη περί του συμβιβασμού σε κοινωνικοπολιτικά θέματα δεν πείθει και δεν ανταποκρίνεται σε ένα δημοκρατικό σύστημα, γιατί ο συμβιβασμός αποτελεί αποτέλεσμα του διαλόγου και τελικά της σύγκλισης των βασικών και θεμιτών συμφερόντων των ελεύθερων πολιτών . Γνωρίζουμε κάλλιστα, ότι μόνον τα ολοκληρωτικά καθεστώτα απορρίπτουν αναφανδόν τον συμβιβασμό.
Στον πολιτικό βίο της Ελλάδας ισχύει αυτή η διαπίστωση και για την μαρξιστική, την λενινιστική και σε μεγάλο βαθμό για την νεοσταλινική Αριστερά, η οποία είναι ολοκληρωτική, εξωπραγματική και τελείως ανίκανη και ακατάλληλη να κυβερνήσει μίαν πολιτισμένη χώρα.

Παρεμπιπτόντως επισημαίνουμε, ότι ο συμβιβασμός αποτελεί στις διεθνείς διακρατικές σχέσεις την conditio sine qua non (τελείως απαραίτητη προϋπόθεση) για την επίτευξη διεθνών συμβάσεων. Περί αυτού υφίσταται μία επεξεργασμένη Θεωρία της συμβάσεως σαν αναπόσπαστο στοιχείο της Θεωρίας των διεθνών σχέσεων.
Παρατήρηση:
Σαν πολιτικά ουδέτερος δεν θέλω να βγάλω συμπεράσματα για τα ελληνικά κόμματα και τους πολιτικούς. Και όμως προσπάθησα να συντάξω το παρόν σχόλιο sui generis έτσι ώστε ο καθείς αναγνώστης να είναι σε θέση να βγάλει τα δικά του συμπεράσματα.

Δημοσιευθέν στην ηλεκτρονική έκδοση της Καθημερινής ( 22.2.14 ).

——————————–

Αριστοτέλης , “Αγιος Θωμάς”  και η ΔΙΚΑΙΟΣΥΝΗ

Πρωτίστως η Θεωρία περί της Δικαιοσύνης του Αριστοτέλη, ελάχιστα παραλλαγμένη από τον “Αγιο Θωμά”, εστιαζόταν στο επίκεντρο μίας διδακτορικής διατριβής ενός πρώην απόφοιτου ενός Πανεπιστημίου Ιησουϊτών, κατόπιν του δικού μας Πανεπιστημίου και πρώην υπουργού από την Μοζαμπική που κατείχε σχετικά καλά τα Αρχαία Ελληνικά και αυτονοήτως άριστα τα Λατινικά ( 12 ξένες γλώσσες, γνωστός του Μαο Τσε Τουνγκ !).

Η διατριβή έχει συγγραφεί υπό την πενταετή επιστημονική εποπτεία μου στα πλαίσια της Φιλοσοφίας του Διεθνούς Δημοσίου Δικαίου και έχει υπερασπισθεί με magna cum laude.

Λόγω των ικανοτήτων του ήταν επί χρόνια και ιδαιτέρως στην δεκαετία του 80  επίσημος εκπρόσωπος στις διεθνείς διασκέψεις όλης της Αφρικής για την επεξεργασία της τεράστιας Διεθνούς Συνθήκης περί το Δικαίου της Θαλάσσης (311 άρθρα συν άλλων ντοκουμέντων).

Στηριζόμενος στον Αριστοτέλη και στον “Αγιο Θωμά” κατόρθωσε να εμπεδωθούν νέοι κανόνες προς όφελος των αναπτυσσόμενων χωρών. Δηλαδή επρόκειτο για αξιοποίηση της  Φιλοσοφίας του Δικαίου και συγκεκριμένα γνώσεων του Αριστοτέλη περί της σχέσης  μεταξύ της Ισότητας και της Δικαιοσύνης.

Τον ρώτησαν , πού τα σπούδασε αυτά και ποιός ήταν ο καθηγητής του.
Απάντηση : Στο Πανεπιστήμιο της Λειψίας, καθηγητής μου ήταν ο ΕΛΛΗΝΑΣ Panos Terz. Το όνομά του είναι Eduardo Koloma. Στην πατρίδα του  ασκούσε επί έτη το αξίωμα του υπουργού εξωτερικών.

Καθημερινή (3.1.16, 6.8.17)

 

Γιανναράς Χρήστος, Φιλόσοφος και Θεολόγος, Εποικοδομητική Κριτική, Προβληματικά Αρθρα, Ιδεαλιστκή Προσέγγιση , Υπαρξιακές Ανάγκες

Ο καθηγητής  κ. Χρήστος Γιανναράς, Φιλόσοφος και Θεολόγος ασχολείται ως επιφυλλιδογράφος της Καθημερινής με κοινωνικοπολιτικά και οικονομικά προβλήματα μεν , αλλά διαπιστώνουμε μεγάλες ανεπάρκειες.

Δεν εκφράζουμε τη γνώμη μας επί του φιλοσοφικού και θεολογικού έργου του κ. Γιανναρά, αλλά αποκλειστικά επί των θιγομένων πολιτικών και κοινωνικών θεμάτων, τα οποία όμως προϋποθέτουν επιστημονικές σπουδές και γνώσεις της Πολιτολογίας , της Θεωρίας των διεθνών σχέσεων, της Ιστορίας, των Οικονομικών επιστημών, της Κοινωνιολογίας καθώς και της ανάλογης ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑΣ.
Αλλοι τα έχουν αυτά σπουδάσει και εν μέρει ΔΙΔΑΞΕΙ !

Σε ό,τι αφορά την Φιλοσοφία υπάρχουν διεθνώς όχι μόνον η “Φιλοσοφία καθ ευτού”, αλλά ήδη και η ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ, η ΚΟΙΝΩΝΙΟΛΟΓΙΚΗ ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ, η ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΗ ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ. η ΠΡΑΚΤΙΚΗ  ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ (ύστερα απο1991 ιδιαίτερη έδρα στο Πανεπιστήμιό μας ) ,  η ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ τοτ ΔΙΚΑΙΟΥ καθώς και ειδικά η ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ του ΔΙΕΘΝΟΥΣ ΔΗΜΟΣΙΟΥ ΔΙΑΚΑΙΟΥ.

Αμφιβάλλω, αν αυτές οι εξελίξεις   είναι στην Ελλάδα γνωστές.

Η  Θεολογία είναι ούτως ή άλλως τελείως ανεπαρκής ως βάση αξιολόγησης συγκεκριμένων κοινωνικοπολιτικών και οκονομικών φαινομένων. Το μόνο αποτέλεμα είναι μία βαρετή γενικολογική ηθικολογία, η οποία είναι ανέξοδη και εύκολη.

Η “Φιλοσοφία καθ εαυτού” οδηγεί επίσης σε αοριστολογίες και γενικολογίες ή το χειρότερο σε παράλογα συμπεράσματα τα παραδείγματα με τον Πούτιν ,τον Ερντογκάν και κυρίως με την εξιδανίκευση του ανίκανου και λαοπλάνου Τσίπρα).

Καθημερινή (25.12.15)

—————————————————————

Εποικοδομητική Κριτική

Ο κ. Χρήστος Γιανναρας είναι ομότιμος καθηγητής Φιλοσοφίας και Θεολογίας, έχει εκδόση πάνω από 20 επιστημονικά βιβλία, δημοσίευσε πάμπολα δημοσιογραφικά άρθρα, ανήκει στους καταξιωμένους διανοητές και στους κορυφαίους δημοσιογραφούντες επιστήμονες της Ελλάδας και είναι γενικά μία επιβλητική προσωπικότητα της επιστήμης, των γραμμάτων, του πνεύματος και του πολιτισμού. Και όμως διαπιστώνουμε στα κείμενά του μερικές σημαντικές αδυναμίες. Παρακάτω αναφέρονται οι σπουδαιότερες.

1. Η προσέγγιση στα θέματα είναι άκρως ιδεαλιστική-θεολογική, ενώ η ζωή είναι μία σύνθεση υποκειμενικών ιδεών και αντικειμενικών πραγμάτων. Στα τελευταία ανήκουν πρωτίστως οι συγκεκριμένες συνθήκες βίου, ιδιαιτέρως η βάση τους και δη οι παραγωγικές δυνάμεις και σχέσεις. Η αποκλειστική ενασχόληση μόνον με τον αστερισμό των ιδεών οδηγεί με λογική συνέπεια σε μη πειστικά συμπεράσματα.

2. Οπως η διεθνοποίηση των οικονομικών και χρηματιστικών σχέσεων στο δεύτερο ήμιση του 19ου αι. είχε καθορισικές αντικειμενικές αιτίες, το ίδιο συμβαίνει και σήμερα με την παγκοσμιοποίηση. Τα μικρά έθνη πρέπει να ποσαρμοσθούν στις νέες διεθνείς συνθήκες, ειδάλλως θα καταποντισθούν. Είναι όμως εσφαλμένο να δαιμονοποιούμε συλλήβδην και ολίγον τι λαϊκιστικά την παγκοσμιοποίηση

3. Στο άρθρο διαπιστώνουμε μίαν ελαφρά τάση στην συνωμοσιολογία, η οποία εκφράζει αδυναμία κατανόησης των διεθνών πεπραγμένων καθώς και φόβο. Αλλά αυτό το φαινόμενο είναι μάλλον τριτοκοσμικό και ανατολίτικο. Η πολιτική των ακραίων κομμάτων στηρίζεται πρωτίστως στην συνωμοσιολογία και στην κινδυνολογία.

4. Ενα βασικό χαρακτηριστικό γνώρισμα των άρθρων του κ. Γιανναρά είναι η ελληνοκεντρική θέαση. Αλλά θα έπρεπε σε κάθε περίπτωση παρομοίων προβλημάτων να λάβουμε οπωσδήποτε υπ όψη και άλλες ευρωπαϊκές χώρες καθώς και πέραν τούτου μερικά σημαντικά έθνη και άλλων Κύκλων Πολιτισμού ( π.χ. την Κίνα και τις Ινδίες ). Η συνηθισμένη ελληνοκεντρική ομφαλοσκόπηση παρεμποδίζει την πνευματική διαύγεια και την σύλληψη του πυρήνα των υπαρχόντων προβλημάτων.

5. Ενα άλλο καθοριστικό γνώρισμα των άρθρων του είναι η ροπή στο απόλυτο, π.χ. στην απόλυτη αλήθεια, στην απόλυτη δικαιοσύνη κλπ., ενώ στην πραγματικότητα πρόκειται για σχετικά φαινόμενα. Το απόλυτο εστιάζεται στην παγκόσμια ιστορία των ιδεών μόνον στις κοινωνικές ουτοπίες, στις οποίες ανήκουν και οι βασικές αντιλήψεις του Πλάτωνα. Το ό,τι ο κ. Γιανναράς είναι πλατωνικός, αλλά όχι νεοπλατωνικός , είναι εμφανές.

6. Ο κ. Γιανναράς κάνει μεν εν μέρει εύστοχες αναλύσεις συνήθως σε άρτια λογοτεχνική γλώσσα, αλλά δεν αναδεικνύει ποτέ λύσεις των διαπιστωθέντων προβλημάτων. Αλλά από επιστημονική άποψη ανήκουν η εξεύρεση και η επίλυση των προβλημάτων μαζί. «Negatio est determinatio“ ( „απόρριψη σημαίνει προσδιορισμός» : Οταν απορρίπτεις κάτι, κάνε δική σου πρόταση ( Baruch Spinoza).

7. Ποιό είναι άραγε το βασικό πρόβλημα στην Ελλάδα : Είναι τα Μνημόνια, είναι ο υπερδανεισμός η μάλλον το πολύ χαμηλό επίπεδο των παραγωγικών δυνάμεων και της ανταγωνιστικότητας των ελληνικών προϊόντων ; Αλά εκτός τούτου υφίσταται και κάτι το καθοριστικό : Ποιός πολιτικός άραγε θεωρείται διεθνώς φερέγγυος για να δοθούν στην Ελλάδα τα σχεδόν υπαρξιακά δάνεια ;
Συμπέρασμα : Η εποικοδομητική κριτική δεν σημαίνει , ότι αγνοείται η μεγάλη επίτευξη του κ. Γιανναρά στον σημαντικό αναβιβασμό της δημοσιογραφίας στην Ελλάδα. Καθημερινή ( 23. 7. 13 ).

————————————————————

Χρήστος Γιανναράς (Φιλόσοφος και Θεολόγος), Ελλειψη της διαλεκτικής και της συστημικής μεθόδου

Πρόκειται για το καθοριστικό μεθοδικό πρόβλημα των κειμένων του κ. Χ. Γιανναρά , γιατί έχει επανειλλημμένως και expressis verbis απορρίψει την ΔΙΑΛΕΚΤΙΚΗ μέθοδο (αλληλουχίες, αλληλοεπιδράσεις, αλληλοεξαρτήσεις κτλ.).

Πέραν τούτου σημειώνεται και μία τελεία έλλειψη της φιλοσοφικής Θεωρίας του συστήματος.
Αξιολογώ αυτό το δυσάρεστο φαινόμενο ως ολέθρια ιδεοληψία.

Ευκαιρείας δοθείσης θα ήθελα να επισημάνω, ότι δεν προσπαθώ να μειώσω την υπάρχουσα ποιότητα των άρθρων του. Καθημερινή (28.2.16)

———————————————————–

Ιδεαλιστική και υλιστική θέαση, Χρήστος Γιανναράς, Θεολόγος, Φιλόσοφος και Δημοσιογραφος της Καθημερινής (Επιγραμματικά)

Στην ιστορία της Φιλοσοφίας αναφέρονται ο Πλάτων ως εμπεδωτής του Ιδεαλισμού και ο Δημόκριτος ως εμπεδωτής του Υλισμού.
Ο Karl Marx έχει παραλάβει τον Υλισμό από τον Feuerbach.

Ο ιδεαλιστής βλέπει μόνον τις ιδέες, ενώ ο υλιστής μόνον την ύλη (κοινωνικοπολιτικοοικονομική πραγματικότατα).
Και οι δύο προσεγγίσεις είναι μονοδιάστατες, ενώ η θεώρησηση επί τη βάσει της διαλεκτικής αλληλοεξάρτησης αμφοτέρων είναι πιο λογική και επιστημονική.

Η μεθοδολογική προσέγγιση του κ. Χ. Γιανναρά είναι αποκλειστικά ιδεαλιστική, πλατωνική, ηθικολογική και γενική. Το αντίθετο από αυτήν είναι η μονοδιάστατη υλιστική προσέγγιση.

Υφίσταται όμως και η πιο σωστή προσέγγιση, η ΣΥΝΘΕΤΙΚΗ και ΠΟΛΥΕΠΙΠΕΔΗ, η οποία όμως σε ό,τι αφορά τα πολιτικά και κοινωνικά αντικείμενα των άρθρων του Κ. Χ.Γ. προϋποθέτει σπουδές και γνώσεις τουλάχιστον στις Πολιτικές Επιστήμες και στην Κοινωνιολογία. Καθημερινή (29.12.15)

———————————————————-

Ο κ. Γιανναράς αναφέρει τις “υπαρξιακές ανάγκες του ανθρώπου” ως ρίζες μιας “καινούργιας φιλοσοφίας και οπτικής”. (Καθημερινή,11.10.15)

Αυτό αποτελεί για μένα μίαν έκπληξη, γιατί χρησιμοποιεί υπό την ιδιότητα του καθηγητού της ΘΕΟΛΟΓΙΑΣ και της Φιλοσοφίας όχι μόνον εκφράσεις, αλλά πέραν τούτου και γνώσεις της Κοινωνιολογίας, ολίγον τι και του Ιστορικού Υλισμού.

Υφίσταται ολόκληρη θεωρία περί αυτού του προβληματισμού.
Συνοπτικότατα : Υπαρξιακές ΑΝΑΓΚΕΣ, στις οποίες εστιάζονται τα ΣΥΜΦΕΡΟΝΤΑ, τα οποία είναι η αφετηρία για την ΒΟΥΛΗΣΗ, η οποία είναι σε ένα κράτος η βάση των ΝΟΜΩΝ και στις διεθνείς διακρατικές σχέσεις η βάση των ΣΥΜΦΩΝΙΩΝ, μέσω των οποίων (νόμων και συμφωνιών) δημιουργούνται ΚΑΝΟΝΕΣ συμπεριφοράς που πρέπει να τηρούνται εκ μέρους των πολιτών και των κρατών (ΣΕΒΑΣΜΟΣ, ΥΛΟΠΟΙΗΣΗ), ειδάλλως θα τιμωρούνται (ΤΙΜΩΡΙΑ). Καθημερινή (11.10.15)